Maak een mooie compositie met deze checklist!

Een mooie foto wordt gemaakt door de fotograaf, niet door de camera. En het begint allemaal bij een goede compositie.

Natuurlijk is dat niet het enige dat een foto mooi maakt, maar het kan wel een enorme toegevoegde waarde zijn. Zeker de moeite waard om er enige aandacht aan te besteden dus! En we helpen je op weg met het maken van een mooie compositie met deze checklist!

Hoe maak je een mooie compositie

Soms wordt de compositie een beetje over het hoofd gezien. Je hebt een te gek onderwerp gevonden, het licht is prachtig, of allebei. Een mooie compositie kan je foto dan juist nóg beter maken. Maar al te vaak zie je nog een scheve horizon, terwijl dat één van de basiselementen lijkt waar je als fotograaf op let. Er zijn een aantal ‘regels’ om je te helpen met het maken van een goede compositie. Je kunt ze beter handvatten noemen, want natuurlijk zijn er ook fantastische foto’s die al die compositieregels aan de laars gelapt hebben. Maar om mee te beginnen en je compositie in eerste instantie te verbeteren, totdat het een tweede natuur wordt, is een goed idee. Vanuit een sterke basis kun je betere beslissingen maken voor het breken van de regels, en zo een sterke, eigen compositie maken. Maar de basis moet goed zijn! Daarom deze handige compositie checklist.

Maak een mooie compositie: De checklist!

compositie, compositieregels, checklist

⃞ 1. Een recht horizon

Een scheve horizon is slordig en eerlijk gezegd een beetje knullig. Opletten dus! De horizon is ook makkelijk te corrigeren in de nabewerking, zelfs op een telefoon.

⃞ 2. Maak duidelijk wat het onderwerp is

Voor een goede compositie is er één duidelijk hoofdonderwerp, waar de aandacht direct naartoe gaat. Dat kan ook een groepje zijn bijvoorbeeld een groepje zwanen. Maar, de aandacht dient direct daarheen te gaan, en niet afgeleid te worden door een aantal ganzen die er ook waren en die je in de compositie hebt opgenomen. Kies er, in zo’n geval voor, om deze weg te laten uit de foto of een volledig ondergeschikte rol te geven (door ze bijvoorbeeld onscherp te maken).

⃞ 3. Houd het kader ‘schoon’

Dingen die nog half het kader insteken, werken afleidend. Houd de randen van je foto daarom leeg. Soms kun je ze gebruiken om referentie te geven, bijvoorbeeld door een rotspartij op de voorgrond te plaatsen bij een landschapsfoto. Het geeft de grootte aan. Maar over het algemeen zullen dit soort ‘randelementen’ de blik van de kijker het kader uit leiden, en dat wil je niet. Door ergens anders te gaan staan, kun je dit vaak ondervangen en ofwel gebruik maken van het voorwerp ofwel het voorwerp volledig weglaten.

⃞ 4. Geen afleiding in de achtergrond

Hetzelfde geldt voor de achtergrond. Hier wil je geen elementen die afleiden van het hoofdonderwerp, inhoudelijk of qua vorm. Je kent vast wel foto’s waar een persoon een boom uit zijn of haar hoofd heeft groeien. Door je standpunt of hoek te veranderen, kun je dit ondervangen. Of even wachten, bijvoorbeeld in het geval van langsrijdende auto’s of fietsers.

⃞ 5. En ook niet in de voorgrond

Ook deze moet netjes zijn. Kijk of je troep (zoals ook takken of grote stenen) op kunt ruimen of uit je kader kunt houden.

⃞ 6. Zet mensen goed op de foto

Hebben ze ledematen op een rare plaats afgehakt door je compositie? Mensen ten voeten uit in beeld maar net afgesneden op de voeten is niet mooi. Afsnijden ter hoogte van de oksels/borst werkt daarentegen meestal prima. Let op dingen die ‘uit de persoon’ lijken te komen. Dat valt tijdens het fotograferen niet altijd op omdat jouw aandacht bij de persoon is, maar dat is juist wat je moet oefenen om compositie te masteren.

⃞ 7. Zorg voor oogcontact

Een foto van mensen, maar ook dieren, is veel krachtiger als er oogcontact is met de onderwerpen. Let erop dat dit het geval is bij alle mensen als er sprake is van een groepsfoto. Maak eventueel verschillende foto’s achter elkaar zodat je ze kunt combineren in Photoshop in het geval dat iemand toch zijn ogen dicht had.

⃞ 8. Kies de juiste hoogte voor de camera

Is de hoogte waarop je de foto maakt de ideale hoogte voor de foto? Meestal brengen we automatisch de camera naar ons oog en wordt de foto dus vanaf ooghoogte genomen. Maar misschien is het een goed idee om door je knieën te zakken of juist hoger te gaan staan. Maak de keuze bewust.

⃞ 9. Kies ook het juiste focuspunt

Bij mensen of dieren is dit normaal gesproken de ogen. Altijd, tenzij je een ander lichaamsdeel wil benadrukken. Aan onscherpe foto’s kun je niets doen in de nabewerking. Tenzij de onscherpte expres was, is je foto mislukt. Let dus goed op de scherpte en controleer deze regelmatig op je scherm.

compositie, compositieregels, checklist

⃞ 10. Zorg voor een idee van schaal

Vooral bij landschapsfoto’s of foto’s van sterren raak je eenvoudig de schaal kwijt. Door iets in je foto op te nemen als referentiepunt kun je dat voorkomen. Denk aan een boom, gebouw of rotspartij.

⃞ 11. Kies voor het juiste objectief

Heb je de juiste lens om het verhaal van deze foto te vertellen? Zou je met een grotere brandpuntsafstand dichterbij de emotie komen? Of is een wijdere foto juist sterker? Vraag je dat af en wissel eventueel, om de foto’s met elkaar te vergelijken.

⃞ 12. Leer de kunst van het weglaten

Minder is meer. Dingen weglaten maakt je foto sterker. Veel verschillende dingen maakt je foto onrustig en rommelig.

Hopelijk heb je met deze compositie checklist een aantal handvatten om je compositie te perfectioneren. Als het goed is, gaat dit vanzelf instinctief en wordt het een tweede natuur om je kader goed te kiezen. Het is slechts een kwestie van oefenen!

Meer lezen over compositie? Lees: Leer meer over de compositieregels