Witbalans: automatisch of handmatig?

De witbalans bepaalt hoe de camera de kleuren van je foto moet interpreteren. Hiermee zet je de kleurtemperatuur en bepaal je of de kleuren warm (rood) of koel (blauw) worden.

Dat is belangrijk voor de sfeer van je foto’s. We kunnen de camera de witbalans automatisch laten kiezen, of deze handmatig instellen.

witbalans, automatische witbalans, handmatige witbalans, belichtingsinstellingen

Waarom witbalans

Onze ogen, of eigenlijk onze hersenen, de witbalans zelf heel goed regelen vergeten we weleens dat de camera daarbij geholpen moet worden. ‘Wit’ is niet in elk licht wit, al zien wij dat zelf wel zo. Onze ogen/hersenen hebben dus al een soort automatische witbalans-stand.

Witbalans: automatisch of handmatig?

Dus kiezen we de witbalans automatisch of handmatig? Je kunt je witbalans op ‘auto’ zetten. In dat geval leest de camera de scène met behulp van de ingebouwde lichtmeter. Een wit papiertje moet wit zijn, in iedere kleur licht. De witbalans corrigeert de kleuren in de foto, rekening houdend met het licht waarin de foto werd genomen. Als alternatief kun je ervoor kiezen om de witbalans handmatig instellen. Dat kan helemaal handmatig (custom), of met een aantal voorgeprogrammeerde instellingen. Je kunt bijvoorbeeld een witbalans preset gebruiken voor schaduw. Neem je nu een foto, dan zal de camera het blauwe licht gedeeltelijk compenseren door meer rood toe te voegen zodat er een neutrale foto uit komt. Welke voorinstellingen er zijn verschilt per merk en model, maar denk bijvoorbeeld aan zonlicht, bewolkt, schaduw, gloeilamp licht, etc.

cursussen, online cursus fotografie

Hoe werkt witbalans precies?

De automatische witbalans instelling ‘leest’ de scene dus met behulp van de lichtmeter. Hierbij gaat deze uit van het lichtste gedeelte van deze scène. Je kunt je misschien voorstellen dat dit lichtste punt al kan variëren als je bijvoorbeeld je compositie of standpunt een stukje aanpast. Of als je meerdere foto’s maakt om later aan elkaar te plakken, bijvoorbeeld bij een panorama, kan de witbalans tussen de verschillende opnamen verschillen. Als je de camera op automatische witbalans had staan tenminste.

Zelf instellen

Vind je de automatische witbalans instelling niet goed, dan kun je zelf kiezen met vooraf bedachte instellingen op je camera. Daarin zijn een aantal van de meest voorkomende lichtomstandigheden opgenomen. Deze instellingen kun je overigens niet kiezen als je camera op volledig automatisch staat ingesteld. Op Manual of de voorinstellingen P, M, S of A gaat dat wel.

Voorgeprogrammeerde witbalans-instellingen:

  • Tungsten (kunstlicht)
  • White Fluorescent (Fluoriserend)
  • Daylight (daglicht)
  • Cloudy (bewolkt)
  • Flash (flits)
  • Shade (schaduw)
  • Auto (automatische WB)
  • Custom (zelf instelbaar)
witbalans, automatische witbalans, handmatige witbalans, belichtingsinstellingen

RAW

Eén van de redenen dat de meeste fotografen zich niet zo druk lijken te maken om witbalans, is dat deze in de nabewerking gemakkelijk is aan te passen. Zeker wanneer je in RAW fotografeert, kun je dit doen zonder kwaliteitsverlies. Maar ook in Jpeg is het mogelijk de kleurbalans bij te stellen. Toch is het streven natuurlijk altijd om het resultaat in de camera al zo goed mogelijk te krijgen. Bovendien is het gemakkelijker om op locatie te beoordelen of de foto natuurgetrouw is en de kleuren kloppen, dan later, achter de computer.

Witbalans wordt wel eens aan de kant geschoven als iets waar je later nog wel naar kijkt. Dat kan, maar waarom niet de koe bij de horens vatten en meteen controleren of de automatische witbalans klopt? Of deze handmatig instellen. Daar krijg je uiteindelijk mooiere foto’s van.