Sluitertijd: wat kun je ermee doen?

Om de juiste belichting te krijgen voor je foto, is de belichtingsdriehoek van belang: diafragma, ISO en sluitertijd. We nemen de laatste eens nader onder de loep.

Sluitertijd bepaalt of je een bewegend onderwerp bevriest, of met bewegingsonscherpte in beeld brengt. We leggen het uit.

Wat is sluitertijd

De sluitertijd is de tijd dat het licht op de sensor valt. Het wordt daarom ook wel de belichtingstijd genoemd. Hoe langer de sluiter open staat, hoe langer er licht op de sensor valt dus hoe meer belicht de foto wordt. Sluitertijd wordt uitgedrukt in fracties van een seconde. Een belichtingstijd van 1/60 betekent dat de sluiter een zestigste van een seconde open is. De meeste camera’s gaan van 1/4000 (erg kort) tot ongeveer 30 seconde (erg lang). Ook hebben de meeste camera’s ‘bulb’ modus, waarbij je met de hand kunt bepalen wanneer de sluiter opent en weer sluit.

Sluitertijd langer open

Dus bij weinig licht zet je de sluitertijd lekker lang, zodat er meer licht op de sensor valt. Zou je zeggen. Helaas werkt het niet helemaal zo. Hoe langer de sluitertijd, hoe meer kans dat je kleine bewegingen in je foto gaat terugzien. Dat kunnen minieme trillingen zijn van je hand, waardoor de camera een beetje beweegt (camera shake) of het onderwerp dat zich verplaatst. Zelfs kleine verschillen resulteren al in een onscherpe foto. Je kunt de sluiter wel langer open zetten, maar alleen bij stilstaande onderwerpen en mits je een statief gebruikt. Tenzij je op zoek bent naar bewegingsonscherpte, wat een creatieve keuze kan zijn.

Belichting

Zet je de sluitertijd minder lang, dan zul je wellicht één van de andere twee belichtingsinstellingen moeten aanpassen om alsnog een goed belichte foto te krijgen. Ook deze beïnvloeden het beeld op hun eigen manier:

  • Diafragma. Door de diafragma opening groter te maken (kleiner f/getal) krijg je te maken met een kleinere scherptediepte. De achtergrond wordt waziger. Maak je de diafragma opening kleiner, dan is er meer scherp in je foto.
  • ISO. De ISO maakt je sensor lichtgevoeliger. Dit betekent wel dat er, vanaf een bepaalde waarde, ruis op kan treden in je foto’s. Per camera is verschillend vanaf welke ISO waarde dat is, dus je kunt dit het beste eens zelf uittesten.

Met de sluitertijd kun je bewegingen bevriezen, maar je kunt het ook gebruiken om creatieve effecten in je foto leggen. Hoe je dat doet, leggen we in deel 2 uit.

Lees ook: Sluitertijd: wat kun je ermee doen? Deel 2